Hoe weet je of een fokker een goede fokker is?
Hoe zie je het verschil tussen een goede en een 'minder goede' fokker? Hoe herken je ze? Waar vind je ze en waar moet je op letten als je op bezoek gaat?
Goede en minder goede fokkers
Je wil een nieuwe hond, en je hebt al beslist over een ras, of misschien twijfel je nog over een paar verschillende rassen die allemaal wel geschikt lijken te zijn. In elk geval is de volgende stap om op zoek te gaan naar een pup van een goede fokker. En dat wil nogal eens moeilijk zijn.
Je hebt, net zoals met alles, fokkers in alle graden. Van heel erg goed, tot heel erg slecht.
Een goede fokker zal hemel en aarde verzetten om gezonde pups ter wereld te brengen. De ouders worden getest op erfelijke aandoeningen, de pups worden verscheidene keren nagekeken door een dierenarts en krijgen alle benodigde vaccinaties, ontwormingen en medische zorg. Deze fokker vind je vaak dag en nacht in de buurt van de pups om deze met alle zorg en liefde groot te brengen. Ze spenderen uren en uren om de pups zo goed te socialiseren als maar mogelijk is. Ze starten al met de zindelijkheidstraining, ze beginnen de pups te leren dat ze niet in onze armen en benen mogen bijten, ze wennen de pups aan een halsbandje en een tuigje en aan wandelen aan de leiband. Ze nemen de pups mee naar verschillende plaatsen om hen zo steeds aan nieuwe ervaringen en omgevingen te laten wennen en nog veel en veel meer. Uren en uren werk kruipen daarin, maar ze doen het met plezier om dan met trots pups aan de nieuwe eigenaars te kunnen overhandigen. Pups die de beste start hebben gekregen en klaar zijn om de wereld te trotseren. Deze fokkers betaal je niet voor de pup. Je betaald hen voor het werk en de tijd die ze in je pup hebben gestoken. De pup krijg je eigenlijk cadeau van hen.
En dan aan de andere kant zijn er fokkers die eender welke teef en reu samen zetten, ongeacht of ze gezond zijn of niet, en waar de pups in een schuur of in de kelder geboren worden en daar blijven totdat iemand ze komt ophalen. De pups zien niets of niemand behalve hun moeder, broertjes en zusjes en af en toe eens iemand die een nieuwe kom brokjes komt brengen. Als ze het nest mogen verlaten, kennen ze niets. De hele wereld is hen vreemd. Vaak zie je dat deze pups een stuk angstiger zijn en schrikken van elk onbekend geluid, andere dieren, mensen... Als je bij zo'n fokker terechtkomt, draai je dan gewoon om en wandel weer weg. Neem het van me aan, je wil geen pup die in zo'n omstandigheden is opgegroeid. Misschien heb je medelijden met de pups en wil je er eentje 'redden' uit deze afschuwelijke omstandigheden, maar toch kun je beter even van je hart een steen maken en dat niet doen. Met elke pup die zulke fokkers kunnen verkopen wordt hun motivatie om te blijven fokken enkel maar groter. Ze hebben immers geld verdiend, en dat is nu net de reden waarom ze deze pups gefokt hebben. Dus ze zullen meer en meer nestjes gaan fokken om zo op een makkelijke manier, maar ten koste van de honden, nog meer te verdienen. Je redt dan misschien wel een enkele pup, maar je zorgt ervoor dat deze fokker blijft fokken en veroordeelt al de latere pups tot een miserabel leven. Als deze fokker echter de pups niet verkocht krijgt, zal hij ze weggeven of naar een asiel brengen en in de toekomst niet meer gaan fokken. Er is immers geen geld meer met te verdienen. Ik begrijp dat het moeilijk kan zijn om gewoon weg te gaan als je de onschuldige pups zo ziet, maar het is toch het beste. Als je het toch niet over je hart kunt krijgen om je om te draaien, bereid je dan voor op een paar moeilijke maanden en houd er rekening mee dat je sommige dingen misschien nooit met je pup gaat kunnen doen. Sommige van deze fokkers maken er geen geheim van dat ze het zo doen, anderen zijn geniepiger en proberen het te verbergen. Als je bij deze laatste op bezoek gaat, dan brengen ze je meestal naar een mooi ingerichte kamer en gaan dan enkele pups halen. Je kan niet de moeder zien, want die is net altijd aan het eten of gaan wandelen, en je kan niet zien waar de pups door de dag zitten, want daar slaapt de baby juist en ze willen niet dat je die wekt. Of ze zijn daar net aan het poetsen, of iemand is daar aan het vergaderen via internet of... Je mag enkel deze speciale puppykamer zien en één of enkele pups. Ook als je in deze situatie terechtkomt, draai je om en wandel je weg. Een fokker die niets te verbergen heeft zal altijd toestaan dat je de moeder kunt ontmoeten en dat je kunt zien waar de pups in huis leven.
De meeste fokkers zitten hier ergens tussenin. Niet elke fokker heeft de tijd om 2 tot 4 maanden continue met de pups bezig te zijn. De meeste fokkers moeten ook nog gaan werken, hebben kinderen en sociale verplichtingen. En het is ook echt niet nodig om 7 op 7, 24 op 24 met de pups bezig te zijn om hen klaar te stomen voor de wereld en alle uitdagingen die daar op hen wachten. Maar het is wel nodig om de pups schoon te houden, nieuwe ervaringen op te laten doen en te socialiseren, en dat kan niet als de pups ergens in een hoekje in de schuur zitten.
Hoe dichter de fokker bij mijn eerste voorbeeld zit, hoe beter. Als hij meer naar het tweede voorbeeld begint te neigen dan kun je beter verder zoeken.
Wees op je hoede voor fokkers die altijd wel pups beschikbaar lijken te hebben, vaak van meerdere rassen. Wees voorzichtig met fokkers die extra geld vragen voor bepaalde kleuren, waar je kunt kiezen voor een pup met of zonder stamboom of waar een pup met showpotentieel duurder is dan een pup bedoeld als huishond. Dit zijn doorgaans geen positieve tekenen. Bij een goede fokker bepaald de kleur de prijs niet. Een stamboom is er of is er niet, dat is een keuze die de fokker maakt voor het gehele nest, niet iets dat je als pupkoper zelf kan beslissen. Alle pups zouden dezelfde prijs moeten hebben, de ene pup zou niet duurder mogen zijn dan de andere.
Wat wel normaal is, is dat je extra betaalt voor extra training. Je wil bijvoorbeeld je hond als hulphond trainen en je wil dat de fokker al met het trainingsprogramma begint op 6 weken tijd. Dat betekent veel extra werk voor de fokker, dus dan is het niet meer dan normaal dat hij daar wat extra voor vraagt. Of als de pup langer bij de fokker zou moeten blijven, dan is het ook normaal dat de fokker daar wat extra voor vraagt om de bijkomende kosten te dekken.
Elke fokker bepaalt zelf de prijs voor zijn pups. Bij sommige rasverenigingen zijn er vaste prijzen die de aangesloten fokkers vragen, maar doorgaans kiest elke fokker zelf hoeveel zijn pups waard zijn. Soms zijn de verschillen miniem, soms zijn de verschillen groot. Een duurdere fokker is daarom ook niet beter dan een goedkopere fokker. Jij bepaalt zelf hoeveel je voor een pup wil betalen en of de meerprijs van sommige fokkers het waard is. Sommige rassen zijn ook een stuk duurder dan andere, dus dat is misschien ook iets waar je rekening mee wil houden. Populaire rassen zijn doorgaans wat duurder, net omdat ze populair zijn en er meer vraag is. Zeldzame rassen kunnen duurder zijn, of net goedkoper. Net zoals met de meeste dingen is de prijs van een pup sterk afhankelijk van vraag en aanbod. Maar wat de prijs ook is, voor een pup bij een goede fokker betaal je altijd minder dan wat hij waard is, gezien de enorme hoeveelheid tijd en energie die er in het fokken van een nestje kruipt, en bij een slechte fokker ga je altijd meer betalen dan wat de pup eigenlijk waard is, toch zeker als je gaat vergelijken met wat een pup van hetzelfde ras bij een goede fokker kost (wat vaak hetzelfde of zelfs minder is).
Waar vind je goede fokkers?
De vraag is dus; waar vind je nu de goede fokkers? Een uitstekende vraag en eentje die niet zo simpel te beantwoorden is. De meeste fokkers maken geen reclame en kunnen erg moeilijk te vinden zijn. Rasverenigingen zijn een goed vertrekpunt. Deze hebben vaak een lijstje op hun website staan met namen en telefoonnummers van de fokkers die bij hen zijn aangesloten. Als ze een website hebben staat deze er meestal ook bij vermeld. Je kunt ook rechtstreeks op zoek gaan naar de websites van de fokkers. Maar lang niet alle fokkers hebben een website en als je ze wel vind zijn ze vaak al jaren niet meer bijgewerkt. Met wat geluk vind je er nog wel een contactformulier, email-adres of een telefoonnummer en kun je toch nog contact opnemen met hen. Op shows vind je ook fokkers en anders zeker eigenaars die je kunnen vertellen waar je fokkers kunt vinden of waar hun hond vandaan komt. Social media, en dan met name de groepen voor de specifieke rassen waarnaar je op zoek bent, zijn ook een goede bron van info en kunnen je ook in contact brengen met fokkers. Veel in het hondenwereldje gaat via-via. Je contacteert een fokker en deze blijkt geen pups te hebben of te verwachten. Maar hij kan je dan weer doorverwijzen naar een andere fokker die misschien wel pups verwacht. Het vergt soms wat tijd, moeite en verschillende telefoontjes of mails, maar de volhouder wint.
Je hoeft je natuurlijk ook niet te beperken tot zoeken in je eigen land. Het is tegenwoordig helemaal niet zo moeilijk meer om een pup vanuit een ander land te kopen. De pups van onze laatste twee nestjes, 7 pups in totaal, wonen nu ook in 5 verschillende landen, en onze 7 eigen honden zijn ook geboren in 4 verschillende landen. Een pup in een ander Europees land, of zelfs in Amerika zoeken behoort allemaal tot de mogelijkheden. Pups van sommige rassen zijn bovendien zelfs helemaal niet te vinden in België of Nederland, of als er toch een fokker is, kan het zijn dat deze een jarenlange wachtlijst heeft of maar om de paar jaar een nestje heeft. Als je je hart dan toch op dat ras hebt gezet, kun je soms niet anders dan in het buitenland gaan zoeken. Hou dan rekening met de mogelijke extra kosten voor transport. Meestal valt dit allemaal best mee, zeker als je binnen Europa blijft, maar zelfs een pup laten overkomen vanuit de andere kant van de wereld kan makkelijker en goedkoper zijn dan je zou verwachten.
Door de huidige EU wetgeving moet de pup wel 15 weken oud zijn voordat ze een Europese grens over mogen. Ze dienen dan ingeënt te zijn tegen rabiës (hondsdolheid) en dat kan pas vanaf de leeftijd van 12 weken. Daarna dient er nog 3 weken gewacht te worden zodat de vaccinatie kan beginnen werken. Dat betekent dus dat je je pup dan krijgt als hij ongeveer 4 maanden oud is. Dit hoeft geen probleem te zijn als je je pup bij een goede fokker koopt. Deze zal met plezier de training en socialisatie voor je verder zetten totdat het tijd is voor je pup om te verhuizen. Er zitten zelfs voordelen aan om je pup pas op 15 of 16 weken te krijgen. De pup heeft meer kansen gehad om de regels van een correcte omgang met soortgenoten te leren van zijn moeder en de andere honden van de fokker. Hij is gesocialiseerd en opgevoed door de fokker, die ervaring hiermee heeft, en de pup zal (zo goed als) zindelijk zijn als hij bij je toekomt en al geleerd hebben dat er niet in alles en iedereen gebeten mag worden. Hij kan aan de leiband wandelen en waarschijnlijk ook al wel een paar trucjes.
Als je de hele zoektocht niet ziet zitten, geen Engels spreekt en dus moeilijk kunt communiceren met fokkers in andere landen, een erg specifieke hond of ras zoekt, of het gewoon aan een professional wil overlaten, dan kun je er voor kiezen om gebruik te maken van een puppy-bemiddelaar. In Nederland en België is dit nog niet zo bekend, maar in veel andere landen is dit een veelgebruikte dienst. Puppy-bemiddelaars weten hoe ze de goede fokkers kunnen vinden, wat de vereisten zijn voor de rassen qua gezondheidstesten, die weten hoe ze stambomen moeten lezen en welke vragen ze de fokkers moeten stellen. Deze mensen gaan aan de hand van je eisen en wensen fokkers selecteren en beoordelen en voorzien je van een kant-en-klaar lijstje met goede fokkers die op korte termijn (doorgaans binnen het half jaar tot een jaar) pups verwachten te hebben. Je krijgt informatie over de geplande combinaties, er is onderzoek gedaan naar de stambomen als die er zijn, er is gecontroleerd of de gezondheidstesten in orde zijn en nog veel meer. De eigenlijke keuze is dan nog steeds aan jou, maar je kunt er dan wel vanuit gaan dat de fokkers die je hebt doorgekregen goede fokkers zijn met geteste honden en je weet wanneer ze verwachten pups beschikbaar te hebben en uit welke ouder combinatie ze komen. Ze kunnen je verder helpen met het contact met de fokkers en je op de hoogte brengen van het eventuele papierwerk als de pup uit het buitenland zou moeten komen. Als je besluit pupbemiddeling te gebruiken zorg dan ook dat je een goede uitzoekt. Want net zoals er goede en slechte fokkers zijn, zijn er ook goede en slechte pupbemiddelaars. Wij verlenen deze service ook. Stuur ons gerust een berichtje als je onze hulp bij je zoektocht wil inschakelen.
Goed of slecht? De eerste controle
Dus hoe bepalen we nu of een fokker goed of slecht is? Simpel, we bellen of sturen een email en stellen wat vragen. Hieronder volgen enkele voorbeelden van vragen waar we graag een antwoord op hebben:
Zijn de pups in huis geboren en grootgebracht?
Je wilt een huishond, dus het is belangrijk dat je pup ook in huis geboren en grootgebracht is. Bij voorkeur in de woonkamer of keuken. Op deze manier is de pup gewend om in huis te zijn. Hij kent de geluiden van de stofzuiger, de TV, de radio, roepende kinderen, potten en pannen die rammelen in de keuken. Het heeft geen nut om een pup te kopen die altijd in een kennel of een schuur heeft gezeten. Deze kent het huiselijk leven niet en heeft daardoor al een enorme achterstand.
Zijn de pups dagelijks opgenomen en is er dagelijks met hen gespeeld? Is dat gebeurd door vrouwen, mannen en kinderen?
Het is belangrijk dat pups heel veel interactie met mensen hebben. Als ze pas geboren zijn dan zijn ze nog heel erg fragiel, maar het is toch heel erg belangrijk dat ze dagelijks opgenomen en geknuffeld worden. De meeste fokkers wegen de pups elke dag om te kijken of ze goed groeien en in gewicht toenemen, en inspecteren de pups tegelijkertijd ook om te kijken of ze gezond zijn en geen problemen hebben. Een pup waarbij dit al gebeurd sinds hij geboren is, zal later veel minder moeilijk doen als je hem moet opnemen, zijn tandjes moet controleren, hem moet borstelen of zijn nagels moet knippen. Hij weet immers niet beter dan dat dat normaal is. Voor zolang hij zich kan herinneren is dat gebeurd, dus het is helemaal niets bijzonders. En als extra bonus groeien pups die veel gehanteerd zijn ook op tot honden die genieten van menselijk contact en graag met je knuffelen. Daarnaast is het ook verstandig om als je zelf jonge kinderen hebt, op zoek te gaan naar een fokker waar de pups ook regelmatig in contact komen met jonge kinderen. Zo leren de pups dat deze mini-mensjes misschien ineens kunnen gaan roepen en rondspringen, maar dat dat normaal is en dat ze best leuke speelkameraadjes zijn.
Aan welke geluiden zijn de pups blootgesteld?
Een hond hoort heel erg goed, veel beter dan wij, en geluiden zijn dan ook erg belangrijk voor hen. We willen dat onze pup aan zo veel mogelijk geluiden is blootgesteld, op een positieve, niet enge manier. Een goede fokker zal bijvoorbeeld verschillende soorten muziek gespeeld hebben voor de pups, de TV wat luider hebben gezet dan je normaal zou doen, eens wat harder met de potten en pannen rammelen, de stofzuiger en haardroger hebben gebruikt, eerst van een grote afstand en dan telkens wat dichter bij de pups. Hij zal zijn best hebben gedaan om de pups aan zo veel mogelijk verschillende huiselijke geluiden te laten wennen als hij kan zonder dat de pups er te hard van schrikken. Dit met de bedoeling om de pups te leren dat de wereld vol zit met onverwachte geluiden, en dat het wel OK is om er even van te schrikken, maar dat het geen reden tot paniek is.
Welke vorm van socialisatie krijgen de pups?
Socialisatie is een breed begrip, wat inhoud dat de pups leren dat de wereld vol is met onverwachte, nieuwe en rare dingen, maar dat ze zich geen zorgen moeten maken want dat de meeste dingen er op het eerste zicht enger uitzien dan ze zijn en dat jij er ook nog altijd bent om hen te beschermen. Socialisatie, opvoeding en training gaan altijd samen. Stel je pup ziet voor de eerste keer een fietser voorbij komen. Dat is best spannend, want ineens komt er een vreemde vorm snel op hem af. Het is jouw taak (of die van de fokker als de pup nog daar is) om te zorgen dat het niet eng wordt voor de pup. Neem een beetje afstand zodat de pup het rustig van een veilige afstand kan bekijken (socialisatie), zorg dat de pup niet achter de fietser aan gaat rennen (opvoeding) en beloon hem als hij toevallig zou gaan zitten (training). De pup moet de fietser, of eender welk nieuw voorwerp, geluid, omgeving... als iets neutraal leren zien, of als iets leuks. Hij mag echter nooit een angstig of bang gevoel krijgen. Hoe jonger de pup, hoe makkelijker het is om ze te leren dat nieuwe dingen niet eng zijn, dus de fokker zou hier al mee moeten starten en de pups elke dag aan iets nieuw moeten blootstellen.
Hoe gaat het met de zindelijkheidstraining?
Een pup zindelijk maken, zodat hij niet overal in huis plast en poept, is één van de belangrijkste zaken als je je pup mee naar huis neemt. Je pup heeft op dat moment nog geen volledige controle over zijn urineblaas, dus je kan niet verwachten dat je pup al uren zijn plas op gaat houden. Een pup van 8 weken oud moet gemiddeld om de 75 minuten plassen, dus je zal zelf heel vaak even met je pup naar buiten moeten gaan. Hoe snel je pup zindelijk is hangt voor een groot deel ook af van hoe de fokker de zindelijkheidstraining aanpakt. Sommige fokkers leggen het gedeelte waar de pups zitten vol kranten en besteden weinig aandacht aan de zindelijkheidstraining. Een paar keer per dag nieuwe kranten op de vloer en de pups zitten weer proper. Andere fokkers leren de pups op een hondentoilet te gaan, zoals bijvoorbeeld een kattenbak. Dit is al veel beter dan de kranten, want nu leert de pup al dat hij op een vaste plaats zijn plasjes moet gaan doen en dit kun je bij jouw thuis ook verderzetten. Ongelukjes in huis zullen dan niet telkens op de vloer belanden, maar in het toilet dat je voor je pup kunt klaarzetten. Nog andere fokkers hebben zo'n toilet voor noodgevallen, maar zetten de pups al telkens op vaste tijdstippen in de tuin zodat ze ook al leren om buiten hun plasjes te doen. Dit is natuurlijk nog beter, maar dan heb je als fokker wel de tijd nodig om ze telkens om het half uur ofzo buiten te zetten, en dat is niet altijd mogelijk. Je wil dus een pup die gewend is om op een puppy-toilet zijn plasjes te gaan doen, en als ze al aan het leren zijn om het buiten te doen, zoveel te beter. Heb je een pup die dit al kent, dan gaat de zindelijkheidstraining veel vlotter verlopen dan wanneer je een pup hebt die gewoon overal mocht plassen.
Hoe ver zijn jullie met bijtremming training?
Als laatste misschien wel het belangrijkste. Pups bijten. Ze hebben kleine vlijmscherpe melktandjes en ze aarzelen niet om die te gebruiken. Dat is compleet normaal gedrag. Pups onderzoeken de wereld met hun ogen, oren, neus en jawel, met hun tanden. Ze spelen door elkaar te bijten. Ze kijken of iets eetbaar is door erin te bijten. Nogmaals, heel normaal gedrag voor een kleine puppy. En het is ook net dit gedrag dat veel nieuwe puppy-eigenaars zo stoort. Binnen een paar dagen nadat ze hun kleine, schattige, lieve pluizebol hebben opgehaald, staan ze vol tandafdrukken, schrammen en zijn de blauwe plekken niet meer te tellen. Ze zijn bang geworden om hun pup aan te raken en om met hem te spelen, want dat betekent nieuwe schrammen. De puppy kunnen we het niet verwijten, die doet gewoon wat hij altijd met zijn zusjes en broertje, met zijn moeder en met de andere honden van de fokker heeft gedaan. Hij heeft dan waarschijnlijk nooit geleerd dat, hoewel zijn hondenvriendjes een dikke huid en beschermende vacht hebben, mensen dat niet hebben en veel fragieler zijn. De fokker moet de pups leren dat ze ons veel zachter moeten bijten dan ze zouden doen bij hun soortgenoten. Het is een regel waar niet vanaf geweken mag worden, maar die natuurlijk wel aan de pups moet worden uitgelegd. Als ze niet weten dat deze regel er is, kunnen ze zich er ook niet aan houden. Pups zijn ondernemend en dagen en testen je graag uit, dus je zult deze regel zelf ook nog wel een paar keer duidelijk moeten maken, maar als ze de regel al kennen van bij de fokker, gaat het heel makkelijk zijn om de pups eraan te herinneren dat ze zich moeten inhouden bij het spelen. Een pup die nooit geleerd heeft dat ze voorzichtig moeten zijn bij mensen, die dat later nog moeten leren, is veel meer werk, en zeker bij een groter ras kan dat best pijnlijk zijn… Nu vraag je je misschien af waarom je het niet gewoon kunt verbieden dat ze in je bijten. Later kun je dit zeker doen, maar nu hebben de pups echt de oefening nodig. Het zijn en blijven roofdieren, en hun tanden zijn hun belangrijkste wapen. En die tanden gebruiken en bijten kunnen ze! Een hond heeft een bijtkracht die botten kraakt en te verbrijzelt. Zacht leren bijten vereist dat de pup controle heeft over de hoeveelheid bijtkracht die hij toepast telkens hij zijn tanden ergens in zet, en deze controle kan hij enkel verkrijgen door oefening en heel, heel veel herhaling, zodat het bijna een automatisme wordt. Daarom zie je ook pups de hele tijd in elkaar bijten. Ze zijn gewoon aan het oefenen en uittesten hoe hard ze kunnen bijten voordat de andere pup piept en ze zo weten dat ze net toch een beetje te hard hebben gebeten. En daarom is het ook niet verstandig om je pup helemaal niet toe te staan om in je handen te bijten. Maar je moet hem wel leren en duidelijk maken hoe hard hij mag bijten, zodat hij leert dat mensen misschien wel groot en sterk zijn, maar toch heel kleinzerig zijn.
Hetzelfde geldt voor bijten op alles wat geen speeltje is. De fokker zou al begonnen moeten zijn met de pups leren dat ze enkel op hun speeltjes mogen bijten en knauwen. Niet op je schoenen, niet op de stoelpoten, niet op de afstandsbediening van de TV…
Daarnaast willen we graag de resultaten van de gezondheidstesten zien. Als een fokker die niet wil of kan tonen, zoek dan verder naar een fokker die dat wel wil. De meeste testresultaten krijg de fokker digitaal toegestuurd, en hij kan deze dan gewoon doorsturen via email, of als ze toch nog op papier zijn, dan kan hij altijd even een foto nemen van de documenten. Als hij de resultaten niet wil tonen is er zo goed als zeker iets mis en heeft hij ofwel geen testen laten doen, of waren de resultaten niet goed, en dan wil je daar geen puppy halen. Als je pup geboren wordt met een erfelijke aandoening dan kan dat voor veel problemen zorgen, veel geld kosten en de levenskwaliteit (of -duur) van je hond sterk naar beneden brengen. Je wil een gezonde pup in je leven brengen. Hij kan altijd ziek worden, want het is en blijft een levend wezen, maar als je het risico op bepaalde ziektes al helemaal uit kunt sluiten, dan is het dom om dat niet te doen.
Als je een email naar een fokker stuurt of hem opbelt om deze vragen te stellen, vertel dan ook ineens een beetje over jezelf. Vertel wie je bent, hoe je gezinsleven eruit ziet, waarom je een pup wil, wat je zou willen doen met de hond als hij ouder is (show, sport, wandelen, joggen, gewoon gezelschap...), hoe een doorsnee dag eruit ziet voor je, waarom je deze fokker hebt uitgekozen, of je al eerder honden hebt gehad. En alles wat je zelf nog belangrijk vind.
Fokkers die pups hebben krijgen soms tientallen e-mails en telefoons per week en het is heel wat werk om alles te beantwoorden. Door al wat over jezelf te vertellen, toon je meer interesse en gaat de fokker ook eerder bereid zijn om wat uitgebreider op je vragen te antwoorden. Het merendeel van de e-mails die je als fokker krijgt zien er zo uit:
'Hallo. Zijn er nog pups en wat kosten ze? Groetjes x'.
Zo'n mailtje nodigt niet direct uit om een uitgebreid antwoord te geven, dus zorg dat je er een beetje uitspringt en dat je mailtje opvalt. Onthoud dat een goede fokker graag heeft dat de pups waar hij zoveel tijd en energie in heeft gestoken bij de best mogelijke baasjes terechtkomen, en dat hij dus evenveel vragen voor jou heeft als jij voor hem. Sommige fokkers hebben een hele vragenlijst die ze willen dat je invult, terwijl anderen gewoon even een spontaan gesprek met je willen. Wees eerlijk in je antwoorden en stel al de vragen die je hebt. De meeste fokkers weten ook wel dat niet iedereen de hele dag thuis kan zijn voor de hond, een grote tuin heeft en een bos vlakbij. Ze beseffen ook dat niet iedereen elk weekend op show wil gaan en door de week gehoorzaamheid en behendigheid wil gaan trainen. Het kan zijn dat een fokker zegt dat hij denkt dat jij geen geschikt baasje zou zijn voor zijn pups. Wees dan niet ontmoedigd of afgewezen. Vraag hem wat de reden is zodat je zijn beslissing kunt begrijpen. Misschien zijn jullie gewoon geen goede match, misschien is het je eerste hond en zijn de pups die hij nu heeft te sterk van karakter, wat je soms bij werkhonden hebt, of misschien zoekt hij een erg specifieke thuis voor zijn pups, zoals bij andere fokkers of bij mensen die graag show lopen. Probeer het niet te persoonlijk op te vatten en probeer het opnieuw bij een andere fokker.
Sommige fokkers hebben ook een heel contract klaar voor de nieuwe pup eigenaren. In die contracten kan van alles staan. Sommige fokkers eisen dat je je pup laat castreren of steriliseren. Sommige fokkers willen juist niet dat je dat doet. Sommige fokkers hebben in hun contract staan dat je shows moet doen, of dat ze het recht hebben om nog een nestje te fokken met het teefje dat je net hebt gekocht. Sommige hebben in hun contract staan dat je de pup dit of dat merk brokken moet voeren en geen ander merk. Of dat je geen brokken mag voeren en je pup enkel vers vlees mag geven. Je kunt het zo gek niet bedenken of er is wel ergens een fokker die het in zijn contract heeft staan. Op zich is een contract niet abnormaal. Meestal staan er algemene zaken in zoals dat je de fokker moet verwittigen als je de hond om de een of andere reden niet zou kunnen houden, of dat je de hond moet terugbrengen naar de fokker als je bijvoorbeeld ernstig ziek zou worden en niet meer voor hem zou kunnen zorgen. Er staat vaak in dat je een huishond hebt gekocht en dat je hem niet aan een ketting of in een kennel mag huisvesten. Lees altijd goed het contract na en kijk of er dingen in staan waarmee je niet akkoord bent en overleg dan met de fokker. Als de fokker dingen eist waarmee je het helemaal niet eens bent en hij wil het contract niet aanpassen, ga dan verder op zoek naar een andere fokker. Jij gaat leven met de pup voor de volgende 10 tot 15 jaar, niet de fokker. Dus je moet het recht hebben om naar eigen inzicht te handelen en beslissingen te nemen. Een goede fokker zal graag op de hoogte gehouden worden, maar hij hoeft niet de hele toekomst van je hond te mogen beslissen.
Op bezoek bij de fokker: De tweede controle
Ok, volgende stap. Je hebt contact gehad met één of meerdere fokkers en je hebt een goed gevoel bij hen. Misschien zijn er al puppy's, en misschien moet je nog even geduld hebben. Veel fokkers hebben maar één of twee nestjes per jaar, en dus zijn er niet altijd pups beschikbaar. Meestal mag je al weleens langskomen om de volwassen honden te ontmoeten, maar je kunt ook wachten tot er pups geboren zijn. Eenmaal deze er zijn kun je op bezoek gaan als de fokkers niet al te ver weg wonen. Sommige fokkers laten mensen komen vanaf dat de pups geboren zijn, de meeste pas als de pups 4, of vaker nog, 6 weken oud zijn. Hoe jonger de pups, hoe gevoeliger ze zijn om ziek te worden, dus dat volkomen normaal. Je weet als fokker nooit zeker wie de mensen zijn die op bezoek komen en er is altijd een risico dat ze een besmettelijke ziekte meebrengen, bijvoorbeeld van een hond die in de straat van de bezoekers woont. Sommige ziektekiemen blijven heel makkelijk aan je schoenen kleven, ook al heb je geen contact gehad met de besmette hond en heb je enkel gelopen waar deze ook gelopen heeft. Het is dus niet zo raar dat veel fokkers het zekere voor het onzekere nemen en liever wat langer wachten tot de pups hun afweersysteem een beetje sterker is.
De keuze van de pup is bij elke fokker anders. Soms is het degene die eerst komt die eerst mag kiezen, soms is het degene die het eerst een pup heeft gereserveerd die de eerste keuze krijgt en soms kiest de fokker voor je. Bespreek dat voordat je gaat kijken. Zeker als je al foto's hebt gezien en je een sterke voorkeur hebt voor een bepaalde pup.
Eenmaal je bij de fokker bent, is dit ook het moment om te controleren of wat de fokker je verteld heeft ook echt klopt. De moeder van de pups moet al zeker daar zijn en dit moet een vrolijke en sociale hond zijn die er goed verzorgd uit ziet. De meeste fokkers hebben meerdere honden, dus vraag even of je de rest van de bende ook mag ontmoeten. Komen ze enthousiast kennis maken en mag je hen aaien? Kijk of de honden daadwerkelijk in huis leven. Zie je mandjes, hondenkussens, speeltjes en een waterbak in de woonkamer? Gedragen de honden zich relaxed als ze in de woonkamer zijn? Misschien is de vader ook aanwezig als de fokker een eigen reu gebruikt heeft. Vraag dan zeker of je hem ook mag ontmoeten. Zeker beide ouderdieren moeten sociale en vrolijke honden zijn.
En dan het grote moment: de kennismaking met de pups. Deze zou je in een grote puppyren in de woonkamer of keuken moeten vinden. Of, als het een mooie dag is, zijn ze misschien in de tuin aan het spelen. Als de fokker ze van ergens anders moet gaan halen om ze te tonen, wees dan maar extra op je hoede. Je wil ook alle pups zien, niet enkel de pup waarin je interesse zou hebben. Je wil kijken hoe de pups samen spelen, hoe ze met de fokker omgaan en hoe ze op jou en je gezin reageren. Ga rustig op de grond zitten en kijk wat de pups doen. Als de pups wegkruipen in een hoekje of heel erg schuw zijn en je niet durven benaderen, dan is dat geen goed teken en hebben ze te weinig mensen gezien en te weinig interactie gehad met de fokker. Ze moeten juist vrolijk op je af komen, zonder aarzelen een hondensnoepje van je aannemen en met je willen spelen. Zoals ik al eerder zei, pups spelen met hun tandjes, dus wees niet verwonderd als ze tegen je opspringen en enthousiast in je handen beginnen te bijten, dat is normaal, dit is hoe een puppy 'hallo' komt zeggen. Als de fokker zijn werk heeft gedaan, zou dit bijten zachtjes moeten gebeuren. Bijten ze toch te hard, roep dan, met een hoog stemmetje 'Aaauw', trek je handen weg, draai je hoofd weg van de pup, negeer hem voor een paar seconden en observeer hoe deze reageert. Het kan zijn dat hij in zijn enthousiasme om je te ontmoeten even de regel 'zachtjes bijten in mensen' is vergeten en dat hij door je uitroep er terug aan herinnerd wordt. De volgende keer dat hij weer met je komt spelen, zou hij nu voorzichtiger moeten zijn. Bijt hij nog steeds erg hard, dan is dat waarschijnlijk een teken dat hij het concept van bijtremming nog niet onder de knie heeft. Ofwel heeft de fokker er niet veel aandacht aan besteed, ofwel is deze pup een trage leerling. Dit ga je merken aan het gedrag van de andere pups. Doen ze dit allemaal of zijn de anderen wel voorzichtig?
Kijk rond in de ruimte waar de pups zitten en zoek naar een hondentoilet. Het kan zijn dat er eentje staat, of het kan zijn dat er meerdere staan. Zie je dat ze gebruikt zijn? Als je een groot nest hebt met pups van 6 weken oud, dan moet er altijd wel eentje een plasje doen of een grote boodschap. Probeer er op te letten tijdens je bezoek of dit het meeste in hun toilet gebeurt, of op de grond. Het is normaal op die leeftijd dat er nog regelmatig ongelukjes gebeuren, maar een pup die moet plassen en een toilet in de buurt heeft, zou al moeten proberen dat tijdig te bereiken. Als dat het geval is, dan weet je dat de fokker goed op weg is met de zindelijkheidstraining. Zie je echter dat de hele vloer bedekt is met kranten, dan is de kans groot dat de fokker niet veel tijd gaat spenderen om de pups zindelijkheid te leren.
Nogmaals, met het risico te veel in herhaling te vallen en saai te worden; bijtremming en zindelijkheid zijn de grootste aandachtspunten. Dit zijn de twee dingen waar de meeste nieuwe puppy eigenaars de grootste problemen mee hebben en die het plezier van een nieuwe puppy in huis hebben, het snelst de grond in kunnen boren. Dus besteed hier de meeste aandacht aan. Als de fokker niet genoeg tijd en moeite steekt in deze twee zaken, ga dan elders zoeken.
Laat de fokker vertellen over de verschillende karakters van de pups. Op deze leeftijd kan een fokker al heel goed zeggen van elke pup wat de sterke en zwakkere punten zijn, welke pup het nieuwsgierigst is en welke liever eerst de kat uit de boom kijkt. Welke het snelst leert en welke het liefste op schoot zit om te knuffelen. De karakters zullen blijven veranderen en zullen in grote mate ook bepaald worden door hoe jij de pup verder gaat opvoeden, hoe zijn levensomgeving er gaat uitzien en wat hij allemaal gaat beleven, maar het is een goed vertrekpunt waar je rekening mee kunt houden.
Als je ervan overtuigd bent dat de pups een goede start hebben gekregen en je wil, en mag, er al eentje uitkiezen, kies dan de puppy die iedereen in je gezin leuk vindt en die jullie ook allemaal leuk lijkt te vinden. Neem de aanbeveling van de fokker ter harte, kijk welke pup je eigen voorkeur heeft, welke pup de andere leden van je gezin het leukst vinden, welke pup naar ieder van jullie komt en probeer dan tot een overeenkomst te komen. Het is belangrijk dat iedereen blij is met de uiteindelijke keuze.
Het kan ook zijn dat je nog moet wachten met kiezen tot de pups 8 weken oud zijn. Dit is vaak omdat de fokker zelf ook een pup wil bijhouden en graag wacht tot de pups 8 weken oud zijn voordat hij zijn keuze maakt. Of misschien is er een dekreu gebruikt en heeft de eigenaar van deze reu de eerste keuze en wil hij pas op 8 weken kiezen. Je kunt dan al wel je voorkeur, en eventuele tweede keuze, duidelijk maken en een goede fokker zal proberen daar rekening mee te houden. Als je wel al hebt mogen kiezen, dan is het gebruikelijk om een voorschot te betalen. Niet elke fokker vraagt dit, maar het is eigenlijk een geruststelling voor zowel de fokker als voor jou. De fokker is zeker dat je toch niet op de laatste moment gaat zeggen dat je de pup niet wil (als je dat toch doet ben je je voorschot kwijt) en jij hebt ook zekerheid dat de pup die je hebt gekozen daadwerkelijk binnen een paar weekjes bij je gaat komen wonen. Zorg er natuurlijk wel altijd voor dat je een bewijs hebt dat je het voorschot hebt betaald.
Wat nu als je niet de mogelijkheid hebt om de pups te bezoeken? Als je een pup in het buitenland koopt, dan is het vaak al een heel stuk moeilijker om eens even op bezoek te gaan. Als het toch mogelijk is, dan zal hij het vast niet erg vinden als je eens, of een paar keer op bezoek komt. Maar als deze te ver weg woont om eens even snel langs te gaan en je wil je vakantiedagen liever opsparen voor als de pup er daadwerkelijk is, dan ga je op de fokker moeten vertrouwen. Meestal zal deze dan heel regelmatig een verslagje sturen, vaak met foto's en filmpjes zodat je toch een goed beeld krijgt van hoe de pups opgroeien. Je gaat dan een pup moeten kiezen aan de hand van de foto's en filmpjes en de aanbevelingen van de fokker. Omdat je de pups niet persoonlijk kunt zien, is het verstandig om extra aandacht te besteden aan de mening van de fokker. Als je goed duidelijk hebt gemaakt hoe je leven, en dat van de toekomstige pup, eruit gaat zien en wat je verwacht van de hond, hoeveel ervaring je hebt... dan zal de fokker aan de hand daarvan en aan de hand van het karakter van de pups, je de pup kunnen aanraden die het beste geschikt is voor je. Bij sommige rassen is het verschil in karakter tussen de pups vrij klein, bij andere rassen (voornamelijk werkhonden) kan er een groot verschil zijn. Je gaat bij een pup die uit het buitenland komt, ook wat langer moeten wachten tot je de pup mag gaan ophalen. Eerst moet de vaccinatie tegen rabiës werken. Dat betekent dus wachten tot de pup 15-16 weken oud is. Dit is niet enkel als je een pup in Amerika, in Italië of in Japan zou kopen, maar ook als je als Belg een pup in Nederland zou kopen of als Nederlander een pup koopt in België. Binnen de EU moet een pup dan minstens 15 weken oud zijn, de vaccinatie hebben gekregen en dan nog 21 dagen bij de fokker zijn gebleven voordat hij eender welke grens over mag. Pas op als een buitenlandse fokker zegt dat het wel sneller kan en je toch de pup op 8 weken wil meegeven. Wanneer je dan in België of Nederland bij je dierenarts langs gaat om de volgende set puppy-entingen te laten geven, ziet hij dat de pup uit het buitenland komt en te vroeg de grens is overgegaan. Wettelijk zijn dierenartsen verplicht om dan de pup in beslag te nemen of de autoriteiten te verwittigen. Er is niets ergers dan op goed vertrouwen (want de fokker zei dat het OK was) een pup te kopen om die even later dan weer af te moeten staan omdat je wettelijk niet in orde was. Wacht liever een paar weekjes langer zodat je dat risico niet loopt!
Nestjes met maar één pup of met de hand opgevoede pups
Tot slot nog een kleine opmerking. Soms gebeurt het dat er maar één pup geboren wordt. Of, het ergste dat een fokker kan overkomen, dat de moeder sterft tijdens of vlak na de geboorte. Dit zijn dingen die kunnen gebeuren, en waar de fokker geen schuld aan heeft. Met wat geluk heeft de fokker nog een tweede nestje van ongeveer dezelfde leeftijd, en dan kan het probleem zo mogelijk deels worden opgevangen, maar dat is lang niet altijd het geval.
Pups die zonder broertjes en zusjes, of zonder moeder opgroeien, hebben niet de mogelijkheid om hun sociale vaardigheden te ontwikkelen zoals andere pups dat wel kunnen. Als er maar één pup is, dan kan die niet leren hoe hij moet spelen, want hij heeft niemand om met te spelen. En het is net dat spelen waar een pup zo enorm veel van leert. Hij leert nu niet hoe hij speeltjes moet delen, hij leert niet dat hij voorzichtig moet bijten tijdens het spelen, hij leert niet winnen en verliezen. De fokker zal dat proberen op te vangen door heel veel met de pup te spelen en zo de rol van zijn nestgenootjes op te vangen, maar het is toch nooit hetzelfde.
Hetzelfde geldt voor pups die hun moeder zijn verloren. Ze leren enorm veel van hun moeder, en hoewel een fokker ook hier alles in het werk zal stellen om dat gebrek op te vangen, kan een mens nooit volledig een hond vervangen.
Als je zo'n pup zou kiezen, denk er dan aan om veel extra aandacht te besteden aan het leren spelen, met jou en met andere honden en aan socialisatie, voornamelijk met andere honden.